C vitamini soğuk algınlığını önlüyor mu: Araştırmalar ne söylüyor?

C vitamini, kış aylarında soğuk algınlığına karşı sık kullanılan bir takviye olarak biliniyor. Ancak, yapılan geniş çaplı araştırmalar C vitamininin soğuk algınlığını önlemedeki etkisinin sınırlı olduğunu ortaya koyuyor. 1970’te Linus Pauling’ın yayımladığı kitapta günde 1000-2000 miligram C vitamini alınmasının hastayı önleyeceği iddia edilmiş, ancak bu iddialar daha sonra eleştirildi.

2023’te yayımlanan meta‑analiz, 2 736 sağlıklı bireyi kapsayan 10 farklı çalışmayı birleştirdi. Araştırmalarda günde en az 1000 miligram C vitamini kullananların ağır soğuk algınlığı belirtilerinde yüzde 15’lik azalma görüldü. Hafif belirtilerin süresi ise etkilenmedi. Yetişkin ve çocuklarda belirtilerin şiddetinde ve süresinde yaklaşık yüzde 8-14’lük düşüş bulunmuş; bu fark günlük hayatta küçük bir rahatlama olarak değerlendiriliyor. Örneğin, beş gün süren ağır belirtiler 12 saat kısaltılmış olabilir.

C vitamininin faydası yalnızca hastalanmadan önce düzenli alındığında gözlemlenmiş. Belirtiler başladıktan sonra takviyeye başlamak belirgin bir rahatlama sağlamamış. Uzun süre günde 1000 mg’dan fazla tüketim ishal, mide bulantısı, karın krampları ve şişkinlik gibi yan etkilere yol açabiliyor. Yüksek dozlar böbrek taşı riskini artırabilir ve demir emilimini yükselterek demir birikimi olan kişilerde sorun oluşturabilir. Ayrıca, C vitamini bazı kanser tedavileri ve kolesterol düşürücü statinlerle etkileşime girebiliyor.

Bu nedenle, özellikle yüksek dozda düzenli takviye düşünüyorsanız, bir sağlık profesyoneline danışmanız önerilir.