Her gün probiyotik kullanmalı mıyız? Uzman yanıtladı

Probiyotik takviyeler son yıllarda marketten eczaneye kadar birçok yerde bulunmakta ve sosyal medyada sıklıkla önerilmektedir. Ancak bilimsel araştırmalar, bu ürünlerin her gün ve herkes tarafından alınmasının mutlaka gerekli olduğunu desteklememektedir. Bağırsak mikrobiyomunda bulunan bifidobakteri ve lactobacillus gibi faydalı bakterilerin seviyeleriyle obezite ve kalp krizi riskinin ilişkili olduğu gösterilse de, tek bir bakteri türünün takviye olarak alınmasının beklenen etkiyi ortaya koymadığına dair çalışmalar vardır. Çeşitli büyük ölçekli çalışmalar, probiyotiklerin soğuk algınlığı, egzama, preterm bebeklerdeki sağlıklı gelişme ve enfeksiyona bağlı ishalin önlenmesinde anlamlı bir fayda sağlamadığını ortaya koymuştur. 2021 Cochrane incelemesi, gebelikte diyabet önlemede probiyotik kullanımının az veya hiç fayda sağlamadığını ve preeklampsi riskini artırabileceğini bulmuştur. 2020 meta-analizinde 82 araştırma ve 12.000 katılımcı incelendiğinde enfeksiyon‑bağlı ishalin önlenmesinde de probiyotik takviyelerin yararlı olduğu kanıtlanamamıştır.

Probiotik kavramının geniş bir ürün yelpazesini kapsaması, piyasadaki ürünlerin aynı bakteri türlerini veya aynı miktarda bakterileri içermemesinden dolayı, belirli bir probiyotiğin belirli bir sağlık sorunu için uygun olup olmayacağının kişiden kişiye değişebileceğini göstermektedir. Uzmanlar, antibiyotik sonrası ishalin önlenmesinde probiyotiklerin faydalı olabileceğini, fakat diğer kullanım alanlarında kanıtların zayıf olduğunu vurgulamaktadır. Bu bağlamda, yoğurt, kimchi ve lahana turşusu gibi fermente gıdaların tüketilmesi daha makul bir seçenek olarak önerilmektedir.

Sonuç olarak, sağlıklı bireylerin özel bir gerekçe olmadan günlük probiyotik takviyeleri almalarının sağlık açısından önemli bir fayda sağlayacağına dair bilimsel kanıt yoktur.